Pióra ptasie...

Pióra ptasie były narzędziami pisarskimi,  którymi posługiwano się od VI wieku aż do końca XVIII wieku. Pióra ptasie były bardzo giętkie i umożliwiały kaligrafowanie liter z dużą lekkością. Ten instrument piśmienniczy w krótkim czasie rozpowszechnił się zwłaszcza w Europie. Najlepsze były pióra gęsie, ale używano również piór łabędzich, indyczych i  kruczych. Ptasią lotkę należało odpowiednio przygotować do zadań piśmienniczych: rozgrzać w gorącym piasku, oczyścić, starannie przyciąć i utwardzić. Wymagało to dużej wprawy i zręczności. Ciągłe maczanie piór w atramencie nie było zbyt wygodne. Kłopotliwe było również częste pojawianie się kleksowych zabrudzeń.  

Pióra Leonarda da Vinci...

Wiele osób próbowało znaleźć sposób, który pozwoliłby magazynować atrament wewnątrz pióra. Na przełomie XV i XVI wieku nawet genialny Leonardo da Vinci tworzył projekty przyrządów pisarskich. W jego zeszytach odnaleziono liczne przykłady przedmiotów wyposażonych w zbiorniczek, spływak i piszące ostrze. Wizerunki te pod wieloma względami były bliskie koncepcji późniejszego pióra wiecznego.   

Ruchome czcionki Gutenberga...

W pierwszej połowie XV wieku niemiecki rzemieślnik, złotnik, znawca metali
i drukarz, w jednej osobie, Johannes Gutenberg wykorzystał swoje różnorodne zdolności dokonując wynalazku ruchomych czcionek. Odlewał w metalu pojedyncze czcionki, a następnie  zestawiał je w kolumny. Zaprojektował i wykonał własną prasę drukarską, na której mógł  odbijać dowolną liczbę kart z jednego utworzonego składu. Wynalazek Gutenberga szybko zyskał szerokie zastosowanie. Pod koniec XV wieku istniało już 250 drukarni w różnych europejskich krajach. Od tego momentu książki przestały być rzadkim i kosztownym artykułem.

Znaczące wydarzenia...

Wynalezienie druku nie powstrzymało prac nad udoskonalaniem piór. Poszukiwano rozwiązań, które umożliwiałyby pisanie piórem przez dłuższy czas bez potrzeby ciągłego maczania go w atramencie. Pierwsze prototypy piór wiecznych były dość dziwaczne. Konstruktorzy wychodzili z założenia, że zbiorniczek z atramentem powinien znajdować się poza piórem. Jeden z pomysłów zakładał nawet zastosowanie sporych rozmiarów... pompy tłokowej.  

W I połowie XVI wieku Czech Johann Mathesius wykonał pióro z metalu, które posiadało własny zapas atramentu.

W 1657 roku w Paryżu pojawiły się przyrządy ze zbiornikami i stalówkami. Umożliwiały one napisanie około 12 stron tekstu na zmagazynowanym w pojemniku  atramencie. Przedmioty te po raz pierwszy nazwano piórami wiecznymi. Wykonane one były ze złota, srebra i kości słoniowej.

We Włoszech w Mediolanie w 1797 roku Scalvini wyprodukował pióra metalowe,
w których zapas atramentu wystarczał na kilka dni.

Rewolucja przemysłowa, jak również rosnące potrzeby gospodarcze i społeczne spowodowały, że wytwarzane na  początku XIX wieku w Birmingham w Anglii metalowe stalówki znalazły powszechne zastosowanie. Pióra nie musiały być już stale  ostrzone, ale problem dozowania atramentu i kleksów ciągle pozostał.

Jak widać w różnych częściach Europy i w różnym czasokresie pojawiały się próby stworzenia sprawnego narzędzia do pisania. Jednak dopiero wiek XIX przyniósł zadawalające rozwiązania.

Wynalazek Watermana...

Agent ubezpieczeniowy Lewis Edson Waterman skonstruował prototyp pióra wiecznego ze zbiorniczkiem na atrament, który przy pisaniu spływał do stalówki. Równomierny przepływ atramentu odbywał się dzięki wykorzystaniu zjawiska napięcia powierzchniowego oraz opracowanego systemu zasilania kanalikowego
w atrament. Pierwowzór  pióra wiecznego po raz pierwszy został zaprezentowany
w Nowym Jorku w 1884 roku.

Lewis Edson Waterman uzyskuje w 1884 roku patent na wieczne pióro.

Bibliografia

1. Giorgio Dragoni, Giuseppe Ficher: Pióra wieczne. Warszawa: Wydawnictwo   Muza SA, 1998.

2. http://biografie.servis.pl/gutenb.php

3.http://www.sztuka.pl/index.php?id=124&tx_ttnews[cat]=22&tx_ttnews[tt_news]=309&tx_ttnews[pointer]=3&tx_ttnews[backPid]=119&cHash=a8f80f52b8